Klasy energetyczne budynków od A+ do G, czyli litera na świadectwie podobna do etykiety na pralce, w polskich świadectwach jeszcze nie występują. Stan na 18 listopada 2026 roku: rozporządzenia wprowadzającego skalę nie ma, a świadectwa charakterystyki energetycznej wystawia się według dotychczasowego wzoru, z samymi wskaźnikami liczbowymi.
Jeśli trafiłeś na artykuł albo ogłoszenie mówiące, że klasa literowa obowiązuje od stycznia czy od czerwca 2026 roku, to informacja nieprawdziwa. Terminy, które krążą po sieci, pochodzą z projektu rozporządzenia i z unijnej dyrektywy, nie z obowiązującego prawa.
Skąd wzięła się skala od A+ do G
Z dyrektywy EPBD, w pełnym brzmieniu dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1275 o charakterystyce energetycznej budynków. Zakłada ona, że świadectwo w każdym państwie członkowskim pokazuje klasę od A+ do G, przy czym G oznacza najgorsze budynki w kraju, a A+ budynek o zapotrzebowaniu bliskim zera. Celem jest porównywalność: kupujący ma w jednej chwili zobaczyć, czy dom jest tani czy drogi w utrzymaniu.
Państwa miały przenieść dyrektywę do prawa krajowego do 29 maja 2026 roku. Polska tego terminu nie dotrzymała i w lipcu Komisja Europejska wszczęła postępowanie przeciwnaruszeniowe wobec wszystkich dwudziestu siedmiu państw, bo żadne nie zdążyło w pełni.
Na jakim etapie są polskie przepisy
Projekt rozporządzenia z progami dla ośmiu klas przygotowało Ministerstwo Rozwoju i Technologii. Planowane wejście w życie przesuwano kilkukrotnie: najpierw 1 stycznia 2026 roku, potem 30 czerwca 2026 roku, a obecnie nie ma wyznaczonej daty. Projekt wymaga jeszcze dostosowania do wytycznych Komisji, a nowelizacja samej ustawy o charakterystyce energetycznej budynków czeka na wpis do wykazu prac rządu.
W praktyce znaczy to jedno: dopóki rozporządzenie nie zostanie opublikowane w Dzienniku Ustaw, żaden audytor nie może legalnie wpisać litery do świadectwa, choćby chciał.
Czy czekać z zamówieniem świadectwa
Nie ma na co czekać, a przy sprzedaży albo wynajmie nie ma nawet takiej możliwości, bo dokument przekazuje się kupującemu najpóźniej u notariusza. Świadectwo wystawione dziś jest ważne 10 lat od dnia sporządzenia i nowe przepisy tego nie skrócą. Projekt wprost przewiduje, że dokumenty sporządzone przed zmianą zostają w mocy do końca swojego okresu.
Odwrotna sytuacja też się zdarza: ktoś wstrzymuje transakcję, bo „poczeka na nowe świadectwo z klasą”. Przy nieokreślonym terminie rozporządzenia to czekanie w nieskończoność, a brak dokumentu u notariusza kończy się adnotacją w akcie i grzywną do 5 000 zł.
Co już dziś mówi o klasie twojego budynku
Wskaźniki, które są w świadectwie od początku. Najważniejszy to EP, czyli roczne zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną w kilowatogodzinach na metr kwadratowy. Obok stoją EK, energia końcowa, i EU, energia użytkowa. Właśnie na podstawie EP buduje się progi przyszłych klas, więc dokument wystawiony dziś zawiera już liczbę, z której klasa zostanie policzona.
Rozpisałem to osobno: co oznacza wskaźnik EP w świadectwie i jak wygląda świadectwo energetyczne. W dokumencie jest też suwak z porównaniem do budynku spełniającego aktualne wymagania techniczne, czyli najbliższy dzisiejszy odpowiednik oceny.
Co zrobić, gdy wskaźniki wychodzą słabo
Słaby wynik bierze się prawie zawsze z trzech rzeczy: źródła ciepła, przegród i wentylacji. Kocioł na paliwo stałe podnosi EP najbardziej, bo wchodzi do wyliczeń ze współczynnikiem nieodnawialnym. Wymiana na pompę ciepła albo podłączenie do sieci ciepłowniczej zmienia wynik skokowo, docieplenie i okna działają wolniej, ale trwale.
Jeśli planujesz termomodernizację ze wsparciem z Czystego Powietrza, kolejność jest odwrotna niż większość ludzi zakłada: najpierw audyt energetyczny, który dobiera zakres prac, potem roboty, a świadectwo na koniec. Napisałem o tym w poradniku o różnicy między audytem a świadectwem.
Czy po wejściu przepisów trzeba będzie wymienić świadectwo
Z projektu wynika, że nie. Dokumenty wystawione wcześniej mają działać do końca swoich 10 lat, a klasa pojawi się w świadectwach sporządzanych po wejściu rozporządzenia. Nowy dokument przed czasem będzie potrzebny w tych samych przypadkach co dziś, czyli po robotach zmieniających charakterystykę budynku. Które prace unieważniają świadectwo, zebrałem w poradniku o ważności świadectwa energetycznego.
Najczęstsze pytania
Czy moje świadectwo z 2024 roku jest już nieważne? Nie. Jest ważne 10 lat od sporządzenia, o ile nie wymieniałeś okien, ocieplenia ani źródła ciepła.
Czy w ogłoszeniu sprzedaży muszę podać klasę energetyczną? Litery podać nie możesz, bo jej nie ma na dokumencie. Jeśli świadectwo zostało sporządzone, w ogłoszeniu podaje się wskaźniki z tego świadectwa.
Kiedy klasy wejdą naprawdę? Nie ma dziś daty, którą dałoby się uczciwie podać. Ten artykuł aktualizuję, gdy rozporządzenie zostanie opublikowane.
Czy klasa A+ będzie w Polsce przyznawana? Dyrektywa pozostawia ją państwom do decyzji i próg dla niej ustala kraj. W polskim projekcie klasa A+ jest przewidziana.
Kto może sporządzić świadectwo z wiążącymi wskaźnikami? Wyłącznie osoba wpisana do centralnego rejestru. Jak to sprawdzić, opisałem w poradniku o weryfikacji świadectwa w rejestrze.
